Campagne Eerlijk over houtstook (foto Kenniscentrum Duurzaam Leven)

Nederlanders denken bij houtstook eerder aan sfeer dan aan gezondheid

Laatste Update: 23.10.2026Door Label: ,

De geur van houtstook roept bij de meeste Nederlanders vooral een gevoel van warmte, sfeer of gezelligheid op. Slechts tien procent van de mensen denkt spontaan aan de gevolgen voor hun gezondheid. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het Kenniscentrum Duurzaam Leven, voorheen Milieu Centraal.

Met het houtstookseizoen in aantocht vraagt het Kenniscentrum Duurzaam Leven aandacht voor de gezondheidsrisico’s van houtstook. Volgens deze organisatie laat onderzoek zien dat de geur van houtstook vooral positieve associaties oproept. Bijna 6 op de 10 Nederlanders (59%) denkt spontaan aan warmte, sfeer of gezelligheid bij de geur van houtstook. De gezondheid komt bij slechts 1 op de 10 Nederlanders (10%) uit zichzelf naar boven.

De meeste Nederlanders zijn zich wel bewust van de risico’s van houtstook. Zodra er expliciet naar wordt gevraagd, erkent driekwart (75%) dat houtstook luchtwegklachten kan veroorzaken. Opvallend is dat mensen die zelf weleens binnenshuis hout stoken, de gezondheidsrisico’s van houtstook lager inschatten dan wie dat niet doet. De eerste categorie schat de gezondheidsrisico’s van houtstook lager in dan niet-stokers: 2 op de 10 (20%) stokers tegenover ruim de helft (52%) van de niet-stokers.

“Juist omdat geur zo sterk verbonden is met herinneringen en emoties, kunnen deze positieve associaties een belangrijke rol spelen in hoe mensen naar houtstook kijken”, aldus Judith Roumen, gedragsexpert bij het Kenniscentrum. “Dat is heel menselijk. Geuren kunnen sterke gevoelens oproepen en mooie herinneringen terugbrengen. Juist daarom is het belangrijk dat mensen ook stilstaan bij de gevolgen voor hun eigen gezondheid en die van anderen. Dan kunnen zij een bewuste en weloverwogen keuze maken.”

Ook hart- en vaatziekten

“Luchtvervuiling door houtstook is schadelijk voor iedereen”, stelt Károly Illy, directeur Longfonds. “Maar zeker bij mensen met een longziekte, zoals astma en COPD, kan houtstook direct klachten veroorzaken of verergeren. Ze worden benauwd, hoesten of zijn kortademig. Het kan zelfs tot ziekenhuisopnames leiden. Daarom is het belangrijk dat mensen zich bewust zijn van de impact die houtstook kan hebben op hun omgeving.”

Het verband met hart- en vaatziekten is veel minder bekend: 1 op de 4 Nederlanders (25%) geeft aan het eens te zijn met de stelling dat houtstook kan bijdragen aan hart- en vaatziekten, en bijna 3 op de 10 (28%) zegt het niet te weten. “Veel mensen denken bij de gevolgen van houtstook vooral aan de longen en luchtwegen. Dat is begrijpelijk, omdat rook direct zichtbaar en vaak ook voelbaar is”, vertelt Jeroen de Hartog (adviseur Milieu & Gezondheid, GGD regio Utrecht). “Minder bekend is dat het fijnstof dat vrijkomt uit houtstook ook invloed kan hebben op je hart en bloedvaten. Dat dit risico door relatief weinig Nederlanders wordt herkend, laat zien dat er nog winst te behalen valt in de kennis over de gezondheidsgevolgen door houtstook.”

Geuroverlast blijft vaak onbesproken

Het onderzoek laat ook zien dat houtstook geuroverlast veroorzaakt. Bijna 4 op de 10 Nederlanders (39%) heeft in het afgelopen stookseizoen weleens geuroverlast van houtstook ervaren. Toch zegt bijna 7 op de 10 mensen die overlast ervaren (69%) hier nooit iets van tegen de veroorzaker. Volgens het Kenniscentrum onderstreept dit het belang van meer bewustwording over de effecten van houtstook op de directe leefomgeving, zodat meer begrip ontstaat voor elkaars situatie.

De campagne Eerlijk over houtstook wordt gesteund door het Longfonds en de GGDLeefomgeving. Al sinds 1998 zoekt het onafhankelijke Kenniscentrum Duurzaam Leven uit welke dagelijkse keuzes echt verschil maken, op basis van een gevalideerde kennisbasis. De conclusies volgen niet uit de wensen van politiek, bedrijven of belangenorganisaties.

Meer informatie: www.eerlijkoverhoutstook.nl en www.duurzaamleven.nl.


Bron: RTV SLOS