Vlak voor het Regenboogfestival, komend weekend in Steenwijk, slaan politieke partijen alarm over de teruglopende homo-acceptatie. Gemeenteraadslid Thom de Vries (D66) schreef daarom 34 scholen aan en collega Dennis Metin (PRO) stelt: “Juist als jouw eigen vrijheid niet ter discussie staat, moet je bereid zijn om naast iemand te gaan staan bij wie dat wel gebeurt.”

Vanaf aanstaande vrijdag 9 oktober wordt in Steenwijk het Regenboogfestival gevierd. Met een hilarische pubquiz, een theaterworkshop en een muzikale viering (alle gratis toegankelijk) wordt uitgebreid stilgestaan bij de acceptatie van ieder mens in onze samenleving. Centraal staat het hijsen van de Regenboogvlag op de Markt in Steenwijk, zaterdagochtend om 11.00 uur.

De zesde viering van het Regenboogfestival wordt overschaduwd door een recent onderzoek van het Trimbosinstituut. Daaruit bleek dat de acceptatie van homoseksualiteit onder jongeren de afgelopen vier jaar sterk is afgenomen. Een positieve houding tegenover homoseksualiteit is onder jongens in het voortgezet onderwijs gedaald van 40 naar 22 procent. De cijfers onder meisjes zijn weliswaar een stuk beter, vertelt hoofdonderzoeker Gonneke Stevens, “maar ook onder hen is dit percentage sterk gedaald: van 78 naar 51 procent.”

‘Zorgwekkend’

Enkele fracties in de Provinciale Staten van Overijssel hebben mede naar aanleiding van deze cijfers vragen gesteld aan het college van Gedeputeerden Staten (het bestuur van de Provincie). “Dit zijn zeer zorgwekkende resultaten”, begint Emma Peetsma (PvdA). “We spreken als Provincie uit dat iedereen te allen tijde zichzelf moet kunnen zijn in Overijssel, maar met deze cijfers blijkt wederom dat er nog veel werk te verzetten is.”

Sinds 2017 is Overijssel een Regenboogprovincie: een Provincie die zich actief inzet voor de acceptatie, veiligheid en gelijke kansen van LHBTQIA+ personen. “Juist daarom moet de Provincie Overijssel haar verantwoordelijkheid nemen”, aldus Peetsma.

‘Alle alarmbellen’

Vanwege hun grote zorgen willen vier fracties in de Provinciale Staten (PvdA, GroenLinks, D66 en Volt) weten wat de Provincie Overijssel kan en gaat doen om de acceptatie en veiligheid van LHBTQIA+-personen, en specifiek jongeren, te vergroten. “Alle alarmbellen moeten afgaan en daarom verwachten we een stevige inzet van de Provincie. Iedere jongere moet zichzelf kunnen zijn, zonder zich daarvoor te hoeven verantwoorden of verbergen”, aldus de fracties. “Dat de acceptatie onder jongeren in zo’n korte tijd zo sterk afneemt, laat zien dat we er niet vanuit kunnen gaan dat emancipatie vanzelfsprekend is.”

Thom de Vries verzond 34 enveloppen aan scholen in Steenwijkerland (foto: aangeleverd).

Begin dit jaar stelde de Provincie Overijssel een visie vast genaamd Iedereen doet mee. Daarin staat dat iedereen zichzelf moet kunnen zijn en zich veilig en thuis moet voelen in Overijssel. De fracties willen daarom van het college weten wat er binnen deze visie tot nu toe concreet is gedaan voor de acceptatie en inclusie van LHBTQIA+-personen.

34 brieven naar scholen

In Steenwijk is het gemeenteraadslid Thom de Vries-ten Klooster (D66) die de politieke zorgen over de afnemende homo-acceptatie kracht bijzette door aan liefst 34 scholen een brief te sturen. In De Stentor noemde hij de cijfers ‘echt schrikbarend’ en zei verder: “Er zijn krachten bezig met het voeden van haat tegen transgenders en mensen die queer zijn. Het is een groter probleem dan op de scholen.”

Toch wilde De Vries weten wat scholen aan voorlichting doen en schreef hen onder meer: “Ik heb zelf voor de klas gestaan en weet daardoor ook hoe belangrijk school is als plek waar kinderen en jongeren niet alleen kennis opdoen, maar ook leren samenleven. Hoe ga je om met iemand die anders denkt, anders leeft of anders is dan jij?”

Begrip, empathie en sociale veiligheid

De Vries vroeg specifiek aan de directies van 31 basisscholen en 3 scholen voor voortgezet onderwijs in Steenwijkerland: ‘Wat merken jullie op school? Wat doen jullie al om begrip, empathie en sociale veiligheid te bevorderen? Waar lopen jullie tegenaan? En waar zou de gemeente Steenwijkerland kunnen helpen?’

SG Eekeringe viert Paarse Vrijdag (beeld: SG Eekeringe).

“Ik heb inmiddels nog niet zoveel antwoorden binnen”, gaat De Vries verder. “De brief is nog maar net verstuurd. SG Eekeringe meldde dat ze een en ander al jaren organiseren. Ze werken met een GSA, een alliantie tussen docenten en leerlingen die het beleid op dit gebied bevordert en helpt te verbeteren. De vraag waar de politiek bij kan helpen, is nog onbeantwoord. Ik ben wel door die school uitgenodigd om aanstaande Paarse Vrijdag langs te komen. Dan staan ze uitgebreid stil bij het onderwerp.”

‘Begin van het eind’

Van basisscholen ontving De Vries nog reactie, terwijl volgens hem daar al aandacht voor het onderwerp moet zijn. De Vries: “Op die scholen begint het, zoals met een programma als de Week van de Lentekriebels. Hoe dat negatief wordt geframed, heeft niets te maken met de werkelijkheid. De grote zorg is nu de anti-genderbeweging, die in bijna heel Europa zorgt voor negatieve frames. Dan praten we niet meer over gelijke rechten, maar is het ineens een ideologie. Homo’s vindt men dan oké, ‘zolang ik het maar niet zie’, en vervolgens zijn transgenders het probleem. Als je zo focust op die één groep, is dat het begin van het eind.”

Net als De Vries roept ook Dennis Metin (fractievoorzitter PRO Steenwijkerland) op om mee te doen aan het Regenboogfestival. Metin: “Bij ons thuis heeft het nooit uitgemaakt met wie ik thuiskwam of hoe ik mijzelf zou identificeren. Dat geluid hoorde ik eigenlijk mijn hele jeugd. Ook op de christelijke school waar ik terechtkwam. Daar stonden we tijdens projectweken gewoon stil bij homoseksualiteit, verschillen tussen mensen en acceptatie. Let wel: we hebben het over meer dan twintig jaar geleden. Juist daarom doet het zoveel pijn om te zien dat we op sommige plekken weer de andere kant op bewegen.”

Dennis Metin (foto: PRO Steenwijkerland).

Metin vind het ronduit bizar dat in de Gemeente Oldebroek het regenboogbeleid wordt teruggedraaid en de Regenboogvlag niet meer wordt gehesen. Metin daarover: “Extreemrechtse en oerconservatieve politiek krijgt het daar voor elkaar om juist die dingen weg te halen die uitstralen: jij mag hier zijn zoals je bent. Want uiteindelijk is dat waar zo’n vlag voor staat: jij mag er zijn!”

‘Testosterongorilla’

“Ik behoor zelf niet tot de LHBTIQ+-gemeenschap en noem mezelf weleens een zelfverklaarde testosterongorilla. Juist daarom vind ik het belangrijk om hier duidelijk in te zijn. We zien een manosfeer ontstaan waarin jongens en mannen wordt aangepraat dat empathie zwak is, dat je stoer bent als je anderen naar beneden trapt en dat acceptatie en emancipatie iets van je zouden afpakken. Zwakker ga je het wat mij betreft niet krijgen.”

Affiche Regenboogfestival 2026 (beeld: Regenboogfestival Steenwijkerland).

“Je hoeft zelf niet tot een groep te behoren om voor die groep op te staan. Sterker nog: juist als jouw eigen vrijheid niet ter discussie staat, moet je bereid zijn om naast iemand te gaan staan bij wie dat wel gebeurt. Daarom vind ik ook dat we een ander geluid moeten laten horen. En dat begint zaterdag met het absolute minimum: gewoon je gezicht laten zien bij het hijsen van de Regenboogvlag in Steenwijk. Natuurlijk verandert één vlag niet de wereld, maar zichtbaar zijn doet er wel toe. Zeker op een moment waarop we zien dat acceptatie niet vanzelfsprekend vooruit blijft gaan.”

Programma Regenboogfestival Steenwijk

• Improvisatie-theaterworkshop
  vrijdag 9 oktober, 19.30 uur, Buze (Oostwijkstraat 108, Steenwijk)
• Hijsen Regenboogvlag
  zaterdag 10 oktober, 11.00 uur, Markt (Steenwijk)
• Pubquiz met de Qsiblings
  zaterdag 10 oktober, 20.00 uur, café ’t Pandje (Gasthuisstraat 27, Steenwijk)
• Muzikale regenboogviering
  zondag 11 oktober, 15.00 uur, Doopsgezinde Kerk (Onnastraat 10, Steenwijk)